loader image
Luieruitslag van onschuldig tot dokter

Luieruitslag van onschuldig tot dokter

“ieuw… lekker plaatje, Mam”. Er schuifelt een (inmiddels!) twaalfjarige mannetje voorbij mijn werkkamer. “Vakliteratuur, lieverd en dat van mij is ten minste nog herkenbaar in vergelijking met dat van je vader”.
Ik heb een “kinderverpleegkunde” open liggen met een grote foto van kleine babybillen vuurrood van de luieruitslag.
Kinderverpleegkundigen van het Medischspectrum Twente hebben een protocol gemaakt over hoe je “luierdermatitis” moet behandelen en voorkomen in een ziekenhuissetting. Het blijft immers een van de meest voorkomende huidaandoeningen bij pasgeborenen.

Eerder de dag kreeg ik van een klant een mailtje terug. Ik had haar gevraagd of er wat was veranderd of gebeurd, dat de terugval had kunnen verklaren in het plan dat we hadden gemaakt.
Haar zoontje had last van luieruitslag gekregen, na het starten van een antibiotica kuur. Een ongelukkige combinatie voor een baby die al veel huilt.
Voor haar “vertaalde” ik het artikel naar de thuissetting, in de hoop dat haar mannetje snel van de ongemak af is en het huilen snel weer onder controle is.

Hier een korte samenvatting van de verzorging van de babybillen bij de drie verschillende stadia van luieruitslag zoals ik die aan haar mailde

1: rode billen
Was je handen voor je je baby gaat verschonen en smeer de rode plekken in met een verzorgende zalf op zinkbasis. Gebruik een grotere maat luier, zodat er zo min mogelijk huid-luiercontact kan optreden. Verschoon de baby elke 3 uur. Wrijf zo min mogelijk schoon, dep liever. Luierdoekjes zijn gewoon toegestaan.
2: extreem rode billen met ontvelling
Probeer de baby zoveel mogelijk met de billen bloot te leggen zonder luier en zonder zalf. Bij het omdoen van de (een maat te grote) luier, de beschermende zalf op zinkbasis wel op de billen smeren.
3: luieruitslag met candidainfectie
Er ontstaan dan zogenaamde “eilandjes voor de kust” De rode vlek op de billen moet aaneengesloten zijn, gaan er spikkels omheen onstaan, bezoek dan de huisarts. De kans bestaat dat er sprake is van een schimmelinfectie op de wond en dat er zalf met medicijnen (miconazolnitraat) nodig is om de luieruitslag te overwinnen. De huisarts zal bij borstvoeding dan ook de mond van de baby en de borsten van de moeder controleren op spruw en zal je tips geven over verder verzorging en behandeling van de uitslag.

Spruw of minitandje?

Spruw of minitandje?

Dus de consultatiebureau arts dacht aan spruw?
Er valt een stilte en ik weet dat mijn gezicht nu boekdelen spreekt, waar ze mij -aan het begin van mijn zorgcarrière- al voor hebben gewaarschuwd, dat dat niet handig is. Ik heb mijn twijfels over deze diagnose, maar eigenlijk is het de ongeschreven regel om een collega niet af te vallen.
Wat denk jezelf? vraag ik voorzichtig. Moeder antwoordt dat ze het voor een spruwsoort wel heel raar vindt dat het maar niet groter wordt, niet kleiner wordt en altijd op dezelfde plek blijft zitten, zelfs met nystatinegebruik.

Spruw is een candidainfectie waarvoor bij borstvoeding vaak een medicijn wordt voorgeschreven omdat moeder en kind elkaar kunnen herbesmetten. Bij een flesgevoed, gezond kind zonder klachten, wacht men liever even af.
Ik vind het ook raar, zeg ik voorzichtig. Vooral omdat spruw graag op zachte delen zit zoals op de de tong en in de wangen.
Ik denk eigenlijk aan wat anders.
Moeder vraagt aan wat ik denk. Ze heeft zelf een medische achtergrond en ik beloof haar gelijk een foto uit de vakliteratuur* te sturen en dat zij zelf mag beoordelen.

Ik denk aan een glazuurparel. Dat is een klein wit-geel rond kraaltje, vaak maar een speldeknop groot dat op een kaakje kan zitten bij een jonge baby. Pareltje van haar dochter is nog kleiner dan en speldeknop.
Ze veroorzaken geen pijn en er is geen behandeling nodig. Ze ontstaan vaak uit de cellen die ook de melktandjes hebben gevormd. Meestal liggen de glazuurparels dieper en zie je ze niet, heel soms komen ze door de groei aan de oppervlak te liggen. In hele bijzondere gevallen vormen zich hieruit iets dat lijkt op een tand of kies. Ze laten in een paar weken na geboorte los, de baby kiest ervoor om ze “uittespugen” of door te slikken, dit laatste kan geen kwaad komt er wel weer uit.
Ik benadruk bij deze moeder nog een keer hoe bijzonder het is en dat ze de desbetreffende consultatiebureauarts best met mij in contact mag brengen voor een intercollegaiaal overleg, dat zou ze doen.

*Ik breek door, gids voor het kindergebit van Veerkamp en anderen.

Oorontsteking bij baby

Oorontsteking bij baby

Dus ze heeft een oorontsteking aan de linkerkant, geen antibiotica nodig, maar het inslapen gaat slechter, vat ik heel kort samen. ja, klopt, overdag gaat ze overigens prima, gezellig spelen, niets aan de hand, koppelt de moeder aan mij dan weer terug.
Heeft je huisarts nog iets gezegd over paracetamolgebruik? vraag ik. Nee, niets, maar ik gebruik wel zoutoplossing neusspray.

Heel goed, maar mag ik je toch nog even wat uitleggen over het oor en oorontstekingen? Dat mag.
Even van buiten naar binnen kom je de volgende onderdelen tegen; je oorschelp, dan je trommelvlies, middenoor, buis van eustachius en tot slot de keel-neusholte.
Ze heeft een oorontsteking dus het trommelvlies is niet mooi rose en plat als de dokter het bekijkt, maar heeft rode randen, is gebold en wit/geel in het midden. Dit komt doordat er pus, bacteriën en vocht in het middenoor staat en geen lucht. (iehh, hoor ik de moeder giegelend zeggen)

Er hoort lucht aan de luisterkant van het trommelvlies te staan en aan de binnenkant. Als jij vliegt en de druk aan beide zijde niet gelijk is, gaap je even en het is weer gelijk. Dat irritante gevoel als het na het gapen niet lekker zit, heeft je dochter nu de hele dag. Maar niet door luchtdruk verschil maar door vocht aan de binnenkant van het trommelvlies zit.

Door haar zoutoplossing-neusspray te geven, onttrek je vocht uit de keel-neusholte en wordt de druk weer kleiner in de buis van Eustachius en daarmee ook weer iets minder in het middenoor. Het geeft haar “lucht”

Als ze speelt heeft ze nu nergens last van, want ze zit rechtop. Bij het naar bed brengen, legt ze haar hoofd neer en dat KAN drukverschil geven in het middenoor. Sommige peuters lossen dit zelf al op door hun beer als kussen te gebruiken. Jullie kindje is daarvoor nog te jong.

Bij 80% van de kinderen zijn de ergste klachten van een middenoorontsteking in 2-3 dagen weg. Vandaar geen antibiotica, ben ik helemaal met de huisarts eens. Maar als het inslapen zo slecht gaat als je nu beschrijft, is het eerste wat ik denk; leg haar in bed met een paracetamol, zodat de druk in het middenoor haar niet wakker houdt en ze zich kan overgeven aan de slaap die ze voelt.

Nou, klinkt inderdaad heel logisch. Dat ik daar zelf nog niet op was gekomen, zegt de moeder. Ik begin te lachen. Weet je wel wat slaapgebrek met je hersenen en je lijf doet? Dat zit in de volgende anatomieles, maar nu hup naar je dochter, ze heeft aandacht nodig, hoor ik.
We spreken nog af even te mailen tot het inslapen en doorslapen echt helemaal is verbeterd als ze niet meer ziek en snotterig is.

Vitamine D vergeten stel jezelf gerust

Vitamine D vergeten stel jezelf gerust

Vriendin S:”Weet je wat je moet doen? Je moet die geruststellende tips over het vergeten van de vitamine D op je weblog en facebook zetten”.
Esther: “Ik weet het niet. Ik denk dat het niet zo professioneel staat. Het tekort aan Vitamine D onder jonge kinderen in Nederland is wel een serieus probleem”.
Vriendin S: “Als je het wel doet is er toch weer even aandacht voor”. “Desnoods zet je het tussen haakjes”
Esther: “haha, nou ik zal erover nadenken”

Ze heeft haar zin gekregen, maar dan wel tussen haakjes.

(Vitamine D is een van de vier vet-oplosbare vitamines en speelt een grote rol bij de opname van Calcium voor sterke botten en sterke tanden. Een klein kind groeit snel en heeft daarom een grotere behoefte aan calcium.
Alle kinderen moeten -tot de leeftijd van vijf jaar- deze vitamine extra krijgen, zelfs bij een gezond voedingspatroon.
Maar dit vergeten we natuurlijk allemaal wel eens. En daar voelen we ons dan ook weer schuldig over.
Dus hierbij wat geruststellende informatie om je minder schuldig te voelen.
– Vitamine D is een van de weinige vitamines die ons lichaam zelf kan maken onder invloed van zonlicht.
– Je lichaam kan deze vitamine ook opslaan en bij verhitting van vetten met vitamine D blijft deze stof behouden.
– Vitamine D zit vooral in vette vis, dus voor vanavond heb je gelijk een menusuggestie. En mocht je geen tijd hebben om langs een viskraam te rijden, geef ze dan een groter stuk vlees of kook een eitje voor de lunch, die zijn ook heel rijk aan vitamine D.
– Smeer de boterhammetjes wat dikker met boter, maar dan weer niet met roomboter. Aan margarines&halvarines is extra Vitamine D toegevoegd, roomboter heeft veel minder vitamine D in dezelfde hoeveelheid.
-Blijf je het geven van vitamine D vergeten en is je kind nog niet oud genoeg om jou eraan te herinneren? Zoek dan een vrouwelijke oppas die 50+ is. Zij moeten namelijk ook dagelijks vitamine D gebruiken, dus dat kun je dan gelijk opnemen in de “secundaire arbeidsvoorwaarden”)

Tummytubben of douchen met baby

Tummytubben of douchen met baby

Ja Ja, heftig windje vandaag. Toch pak ik de fiets, want de auto parkeren in de stad, maakt een reis soms onbedoeld veel langer.

Ik had voor vandaag best wel een heel bijzonder consult op het programma staan. De hulpvraag was of ik ouders kon leren tummytubben en misschien nog tips had voor het gezamenlijk douchen.

Een tikkeltje verbaasd heb ik mijn brandende vraag snel terug gemaild. Hebben jullie dan geen kraamzorg gehad?
Nee, deze ouders hebben een veel te vroeg geboren dochter. Ze heeft nog een paar weken in het ziekenhuis doorgebracht en is nu tien dagen thuis. Naar omstandigheden gaat het goed. Alleen het badje is geen favoriet. Ze huilt dan zoveel. Dat was ook met de kraamverzorgster tijdens die paar uurtjes uitgestelde kraamzorg.

Ouders voelen zich onzeker en willen graag andere baddermanieren leren.
We maken een plan. We doen haar eerst in de tummytub, waarbij vader haar vast heeft en dan gaat ze daarna nog even bij mama onder de douche. Met of zonder bikini, maakt mij niets uit. Ik ben verpleegkundige, ik heb al heel veel bloot gezien in mijn carrière.

Thuis geef ze voorlichting over het vullen van de emmer. Tien centimeter water, bij elke baby van elk formaat is voldoende. Het laten glijden in de emmer en eruit halen oefenen we eerst op het droge met een pop.
Daarna met het meisje. Heel kalm trekt ze haar beentjes netjes op en neemt de foetushouding aan. Er worden foto’s gemaakt, er wordt gelachen, maar er wordt vooral heel trots gekeken.

Moeder stapt onder de douche, vader plukt zijn dochter uit het water alsof hij dagelijks “emmert”. Hij geeft haar prachtig ondersteunend over aan de moeder. Over de borst draagt zij een hydrofiel luier, het zorgt ervoor dat de baby minder snel wegglijdt. Dit geeft haar net dat beetje extra zelfvertrouwen.